Hoofdstuk 8. Sociaal domein

Les 8.4 Signalen van geldzorgen

Kennisclip 1:59 GovGPT - Sociaal Domein
Wat je in deze les laat zien

Je denkt met GovGPT na over vervolgstappen bij signalen van financiële problemen, en kiest zelf.

De video laadt pas als je op afspelen klikt. YouTube draait dan in de privacyvriendelijke modus.

Lees het transcript

Hoi! Fijn dat je er weer bent. Soms hoor je in een gesprek dat iemand geldzorgen heeft. AI kan opties op een rij zetten, maar de vervolgstap kies je zelf, met de inwoner. In deze les denk je met GovGPT na over vervolgstappen bij geldzorgen, en kies je zelf.

Bij complexe en onzekere situaties is menselijk oordeel het hardst nodig. En er zijn nog maar weinig studies over AI bij casemanagement in het sociaal werk. Vraag GovGPT daarom om opties met voor- en nadelen, niet om een keuze. Let ook op wat je mag delen, en met wie. De inwoner kiest mee. AI helpt, jij beslist.

Laten we het proberen in GovGPT, met GovGPT Sociaal Domein. Bij meneer Koster, een verzonnen inwoner van Heidevoort, zie ik ongeopende post. Hij heeft twee maanden huurachterstand. GovGPT geeft acht opties met voor- en nadelen, van samen de post ordenen tot schuldhulpverlening. Het kiest niet voor mij. Ik kies voor een warme overdracht naar schuldhulpverlening, en vraag waar ik op moet letten. GovGPT zegt dat ik alleen deel wat nodig is, en geen volledig verslag voor de zekerheid. Medische informatie en bankafschriften deel je niet zomaar zonder toestemming.

Dit werkte goed, want GovGPT liet de keuze bij mij en meneer Koster, en lette op zijn privacy. Eén controlepunt. Bij dreigende huisuitzetting zegt GovGPT alleen dat het sneller moet. De wet noemt daarvoor een eerste gesprek binnen drie werkdagen. Check zulke termijnen dus zelf, en bespreek de keuze altijd met de inwoner.

Nu ben jij aan de beurt. Neem een signaal uit je werk, zonder namen, of het voorbeeld bij de opdracht. Laat GovGPT opties geven met voor- en nadelen, zonder te kiezen. Kies daarna zelf, samen met de inwoner, via de opdracht onder deze video. Veel succes, en tot in de volgende les!

Probeer het in GovGPT

  1. Open GovGPT en kies GovGPT - Sociaal Domein. Beschrijf een signaal uit je werk zonder namen, of gebruik het voorbeeld hieronder (verzonnen).

Voorbeeld om te plakken:

Een verzonnen jongere van 22 in Heidevoort vertelt dat hij steeds achteraf betaalt bij webwinkels en drie aanmaningen heeft. Welke vervolgstappen zijn mogelijk? Geef opties met voor- en nadelen. Kies niet voor mij. Geen tabel.

  1. Bespreek de opties met de inwoner. Welke stap past bij hem, nu?
  2. Vraag daarna wat je mag delen bij een overdracht, en wat niet zonder toestemming.
  3. Check termijnen en regels zelf, bijvoorbeeld de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de werkwijze van je gemeente.

Tip. In de test gaf GovGPT acht opties, van een schuldenoverzicht tot gemeentelijke schuldhulpverlening, zonder te kiezen. Bij een dreigende huisuitzetting of afsluiting noemt de wet een eerste gesprek binnen drie werkdagen. Dat noemde GovGPT in de les niet uit zichzelf.

Waar doe je deze opdracht?

In GovGPT via je organisatie

Werkt je organisatie met GovGPT? Log in via de link die je van je organisatie hebt gekregen en kies GovGPT - Sociaal Domein. Weet je de link niet, vraag het dan aan je leidinggevende of de servicedesk.

GovGPT voor je organisatie

Nog geen GovGPT? Je organisatie kan GovGPT afnemen, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor deze opdracht geen gegevens van inwoners buiten die afspraken.

Geen GovGPT?

Dan kun je de opdracht doen in de AI-omgeving die je organisatie heeft toegestaan. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in GovGPT. Je mist bijvoorbeeld de rollen voor overheidswerk en het vaste blok met verificatiestappen onder elk antwoord. Gebruik geen consumententool voor je werk, dat sluit aan bij het overheidsbrede standpunt over generatieve AI.

Checkvragen

1. Waar is menselijk oordeel volgens onderzoek het hardst nodig?
2. Wat vraag je GovGPT bij signalen van geldzorgen?
3. Je kiest een warme overdracht naar schuldhulpverlening. Wat deel je?
4. Er dreigt een huisuitzetting. Wat zegt de wet over het eerste gesprek met de schuldhulpverlening?
5. Wie kiest de vervolgstap bij geldzorgen?

Reflectie

Je antwoord blijft alleen in deze browser. Voor je certificaat telt een antwoord van minstens 20 tekens. Zo bewaar je je voortgang.

Bronnen bij deze les

  • Bullock, J. B. (2019). Artificial intelligence, discretion, and bureaucracy. The American Review of Public Administration, 49(7), 751–761. https://doi.org/10.1177/0275074019856123 (opent in een nieuw tabblad)
    Dit essay betoogt dat de aard van een taak bepaalt of menselijke afweging of AI de beste keuze is, en dat vooral complexiteit en onzekerheid pleiten voor menselijk oordeel. Signalen van geldzorgen zijn bij uitstek complex en onzeker, dus GovGPT kan opties aandragen, maar de consulent kiest de vervolgstap.
  • Li, L., Wang, M., & Jian, M. (2026). Artificial intelligence-assisted case management in social work services: A systematic review. Research on Social Work Practice, 36(3), 268–278. https://doi.org/10.1177/10497315251329531 (opent in een nieuw tabblad)
    Van ruim 11.000 gevonden publicaties bleven er maar acht empirische studies over AI bij casemanagement in het sociaal werk over, ingezet bij besluitvorming, het in beeld krijgen van cliënten, risicopreventie en het volgen van hulp. Het bewijs is dus nog dun, een goede reden om AI bij signalen van schulden te gebruiken om na te denken en niet om te selecteren.

In de bronnenclip Bronnen bij hoofdstuk 8 licht Pascal toe waar de lessen van dit hoofdstuk op steunen.

Je voortgang blijft alleen in deze browser.