GovGPT Academy

Hoofdstuk 2. Samenwerken met AI

Les 2.4 Wat deel je wel, en wat niet

Kennisclip 2:03 GovGPT - Medewerker HEAR Reasoned Responsibility
Wat je in deze les laat zien

Je weet welke gegevens je in GovGPT mag gebruiken en welke niet in een consumententool, en je laat weg wat voor de taak niet nodig is.

De video laadt pas als je op afspelen klikt. YouTube draait dan in de privacyvriendelijke modus.

Lees het transcript

Hoi! Fijn dat je er weer bent. Bij overheidswerk gaat het vaak over inwoners, en over hun gegevens. Wat deel je dan met AI, en wat laat je weg? In deze les leer je wat je in GovGPT deelt, en hoe je weglaat wat niet nodig is.

Een consumententool, zoals een AI-app met een eigen account, gebruik je volgens het overheidsbrede standpunt niet voor je werk. GovGPT is een omgeving met afspraken over je gegevens, binnen de regels van je organisatie. Toch geldt ook daar: deel alleen wat nodig is voor de taak. Een naam, adres of BSN heb je bijna nooit nodig. Gezondheid of schulden zijn extra gevoelig. Let ook op combinaties. Een paar details samen kunnen iemand alsnog herkenbaar maken.

Laten we het proberen in GovGPT, met GovGPT Medewerker. Een inwoner van de verzonnen gemeente Heidevoort klaagt dat haar aanvraag voor een traplift al acht weken ligt. Mijn eerste versie bevat haar naam, adres, BSN, een ziekte en schulden. Die verstuur ik niet. Ik haal weg wat niet nodig is, en vraag of er nog iets in staat waarmee je haar kunt herkennen. GovGPT zegt nee, geen directe persoonsgegevens. Maar traplift, acht weken en Heidevoort samen kunnen haar wel herkenbaar maken. Daarna schrijft het een korte mail op B1, met wat ik nog moet nagaan.

Wat werkte hier goed? Ik liet weg wat niet nodig was, en de mail werd er niet slechter van. GovGPT keek mee naar combinaties, maar wat ik deel, kies ik zelf. Eén ding check ik nog zelf. Belt de consulent haar echt deze week?

Nu ben jij aan de beurt. Neem een vraag of klacht uit je werk, met verzonnen gegevens. Haal weg wat niet nodig is, en vraag GovGPT of er nog iets herkenbaars in staat. Noteer wat je weghaalde en waarom, via de opdracht onder deze video. Veel succes, en tot in de volgende les!

Probeer het in GovGPT

  1. Kies een vraag of klacht van een inwoner uit je werk. Maak er een verzonnen versie van, zonder echte namen of gegevens.
  2. Schrijf eerst op wat je zou willen delen. Streep daarna alles door wat GovGPT voor deze taak niet nodig heeft, zoals naam, adres, geboortedatum, BSN, telefoonnummer, en gegevens over gezondheid of geld.
  3. Open GovGPT en kies GovGPT - Medewerker. Stel je opgeschoonde vraag en vraag GovGPT mee te kijken. Bijvoorbeeld:

Help me met een antwoord aan een inwoner van de verzonnen gemeente Heidevoort. Hij vraagt waarom zijn aanvraag voor een gehandicaptenparkeerkaart nog niet klaar is. Hij zit sinds maart in een rolstoel en woont als enige in zijn straat op een benedenwoning met oprit. De keuring is volgende week. Schrijf een korte mail op B1. Naam, adres en geboortedatum heb ik weggelaten. Staat er in mijn vraag nog iets waarmee je hem kunt herkennen? Houd het kort.

  1. Lees wat GovGPT zegt over herkenbare combinaties. Kies zelf wat je nog weglaat. In de test wees GovGPT precies de combinatie aan van rolstoel, enige bewoner en benedenwoning met oprit.
  2. Controleer de tekst. Klopt wat erin staat, zoals de datum van de keuring?
  3. Noteer wat je weghaalde, en waarom.

Let op. GovGPT is een afgesproken omgeving van je organisatie, maar ook daar deel je alleen wat nodig is. Volg de afspraken van je organisatie over persoonsgegevens.

Waar doe je deze opdracht?

In GovGPT via je organisatie

Werkt je organisatie met GovGPT? Log in via de link die je van je organisatie hebt gekregen en kies GovGPT - Medewerker. Weet je de link niet, vraag het dan aan je leidinggevende of de servicedesk.

GovGPT voor je organisatie

Nog geen GovGPT? Je organisatie kan GovGPT afnemen, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor deze opdracht geen gegevens van inwoners buiten die afspraken.

GovGPT voor je organisatie (opent in een nieuw tabblad)

Geen GovGPT?

Dan kun je de opdracht doen in de AI-omgeving die je organisatie heeft toegestaan. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in GovGPT. Je mist bijvoorbeeld de rollen voor overheidswerk en het vaste blok met verificatiestappen onder elk antwoord. Gebruik geen consumententool voor je werk, dat sluit aan bij het overheidsbrede standpunt over generatieve AI.

Checkvragen

1. Mag je een consumententool, zoals een AI-app met een eigen account, gebruiken voor je werk bij de overheid?
2. Je werkt in GovGPT aan een antwoord op een vraag van een inwoner. Wat deel je?
3. Je hebt naam, adres en BSN weggehaald. In je vraag staat nog een traplift, acht weken wachten en de gemeente Heidevoort. Wat is het risico?
4. Welke bewering staat op de eindkaart 'Jouw gegevens bij GovGPT'?
5. De eindkaart sluit af met 'Toch blijft het belangrijk.' Wat staat er daarna?

Reflectie

Je antwoord blijft alleen in deze browser. Voor je certificaat telt een antwoord van minstens 20 tekens. Zo bewaar je je voortgang.

Bronnen bij deze les

  • Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. (2025). Overheidsbreed standpunt voor de inzet van generatieve AI. Rijksoverheid. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2025/04/16/het-overheidsbrede-standpunt-voor-de-inzet-van-generatieve-ai (opent in een nieuw tabblad)
    Het standpunt bepaalt dat overheidsmedewerkers generatieve AI onder consumentenvoorwaarden, ook voor individueel gebruik, niet mogen gebruiken, omdat er met de leveranciers geen afspraken zijn te maken, en vraagt een risicoanalyse (zoals een DPIA bij persoonsgegevens) voordat een toepassing wordt ingezet. Dat is het kader voor de vraag welke gegevens je waar mag invoeren.
  • Zhang, Z., Jia, M., Lee, H.-P., Yao, B., Das, S., Lerner, A., Wang, D., & Li, T. (2024). "It's a fair game", or is it? Examining how users navigate disclosure risks and benefits when using LLM-based conversational agents. In Proceedings of the CHI Conference on Human Factors in Computing Systems (pp. 1–26). ACM. https://doi.org/10.1145/3613904.3642385 (opent in een nieuw tabblad)
    Gebruikers wogen privacy steeds af tegen gemak, maar onderschatten de risico's door onjuiste beelden van hoe het systeem werkt, en het menselijke gesprek nodigde juist uit tot meer gevoelige onthullingen. Dat verklaart waarom ook een zorgvuldige ambtenaar ongemerkt te veel over een inwoner kan delen.

In de bronnenclip Bronnen bij hoofdstuk 2 licht Pascal toe waar de lessen van dit hoofdstuk op steunen.

Je voortgang blijft alleen in deze browser.