Hoofdstuk 7. Lesontwerp en lesmateriaal
Les 7.2 Materiaal op niveau
Je maakt met AI lesmateriaal in drie niveaus en controleert het op juistheid en taalniveau.
De video laadt pas als je op afspelen klikt. YouTube draait dan in de privacyvriendelijke modus.
Lees het transcript
Hoi! Fijn dat je er weer bent. In één groep zitten studenten die verschillend lezen. AI maakt in een paar seconden een tekst in drie niveaus. Maar klopt elk niveau? In deze les maak je met EduGPT lesmateriaal in drie niveaus, en controleer je het op juistheid en taalniveau.
Geef de kern zelf mee, en vraag die op elk niveau, met vragen erbij. Tel dan zelf na: hoe lang zijn de zinnen, en welke woorden zijn moeilijk? Lees daarna op juistheid. Bij vereenvoudigen gaat vaak precisie verloren. Onderzoek laat zien: teksten die AI vereenvoudigt, verschillen van wat ervaren docenten maken. Jij kent je studenten, dus jij bepaalt het niveau.
Laten we het proberen in EduGPT, met EduGPT Docent. Ik wil een leestekst over hoge bloeddruk voor mbo niveau 2, 3 en 4. EduGPT Docent geeft per niveau een heldere eis voor zinnen en vakwoorden. Voor het maken kies ik GLM in EduGPT Scaleway, met Documenten maken aan. Dat draait in Europa, en er wordt niets getraind met wat je invoert. Ik plak de kern uit ons lesboek erbij, met die eisen. GLM maakt er meteen een Word-bestand van. In Word tel ik na: de zinnen worden per niveau langer, en niveau 4 gebruikt vaktaal als hypertensie en CVA. Ik check de feiten bij Thuisarts, en ze kloppen.
Wat werkte hier goed? Omdat ik de kern uit mijn lesboek meegaf, klopten de feiten op elk niveau. En de niveaus verschillen echt, in zinslengte en in vakwoorden. Ik vul alleen zelf aan wat Thuisarts er nog bij zegt: boven de 70 jaar geldt 150.
Nu ben jij aan de beurt. Kies een tekst uit je module, en schrijf de kern in een paar zinnen op. Vraag EduGPT Docent om eisen per niveau, en laat GLM de drie versies maken. Tel zelf na, en check de feiten bij een betrouwbare bron. Veel succes, en tot in de volgende les!
Probeer het in EduGPT
- Kies een onderwerp uit je eigen module en bepaal voor welke drie niveaus je materiaal wilt, bijvoorbeeld mbo niveau 2, 3 en 4, of een instapversie, een basisversie en een verdiepende versie voor hbo of wo. Schrijf de kern in vijf tot acht zinnen op, uit je lesboek, reader of een betrouwbare vakbron. Die kern is de basis voor alle niveaus.
- Open EduGPT, kies EduGPT - Docent en vraag eerst welke eisen bij elk niveau horen. Vul de puntjes in.
Ik ben docent op het ..., opleiding .... Ik wil een korte leestekst over ... maken in drie niveaus: ..., ... en .... Waarin moeten de drie versies van elkaar verschillen? Geef per niveau één eis voor de zinnen en één voor de vakwoorden. Houd het kort.
- Open een nieuw gesprek voor het maken. Kies in de modelknop EduGPT - Scaleway en dan GLM (in het menu met een versienummer, nu GLM 5.2). Dat draait in Europa, en er wordt niets getraind met wat je invoert. Vink onder het invoerveld bij MCP Servers Documenten maken aan (dat doe je per gesprek opnieuw). Plak je kern en de eisen uit stap 2 in de vraag.
Ik ben docent op het ..., opleiding .... Maak een Word-document met een korte leestekst over ... in drie niveaus: ..., ... en .... Gebruik alleen deze kern uit ons lesboek: .... Voeg geen andere feiten toe. Niveau ...: .... Niveau ...: .... Niveau ...: .... Elke versie ongeveer 100 woorden, met per niveau twee vragen over de tekst. Zet de titel één keer bovenaan.
- Download het bestand (de link is 24 uur geldig) en tel zelf na. Hoeveel woorden heeft elke versie, hoe lang zijn de zinnen gemiddeld, en welke vakwoorden staan erin? Verschillen de niveaus echt van elkaar?
- Lees elke versie op juistheid. Is een vereenvoudigde zin nog waar? Check de feiten bij een betrouwbare bron, bijvoorbeeld je lesboek of een vakwebsite (in de video was dat Thuisarts). Kijk ook of elke vraag uit de tekst te beantwoorden is, en of de bron nog iets zegt wat je zelf moet aanvullen.
- Stuur in hetzelfde gesprek bij wat niet klopt. Noem de zin en wat er moet staan.
Niveau ... zegt: .... Dat klopt niet helemaal, want .... Maak er ... van. Pas alleen die zin aan, houd de rest gelijk, en maak het Word-bestand opnieuw.
Download het nieuwe bestand en check of alleen die zin anders is. 7. Pas het bestand zelf aan waar nodig. Staat de titel er twee keer, of staan er streepjes (---) tussen de niveaus? Haal die weg. 8. Zet geen namen of gegevens van studenten in je vragen.
Waar doe je deze opdracht?
Via je school of opleiding
Heb je EduGPT via je school of opleiding? Log in via de link die je daar hebt gekregen en kies EduGPT - Docent.
EduGPT voor je school
Wil je EduGPT met je team of je studenten gebruiken? Dan regelt je school het, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor je voorbereiding geen gegevens van studenten buiten die afspraken.
Geen toegang tot EduGPT?
Dan kun je de opdracht ook in je eigen AI-tool doen. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in EduGPT. Je mist bijvoorbeeld de Kritisch Denken Engine, die eerst vragen terugstelt in plaats van meteen het antwoord te geven.
Checkvragen
De checkvragen bij deze les volgen nog.
Reflectie
Je antwoord blijft op dit scherm en wordt nergens opgeslagen.
Verdieping
CivAI heeft dit verder uitgewerkt in de kennisclip Word, Excel, PowerPoint en PDF genereren vanuit de chat (opent in een nieuw tabblad).
Korte link youtu.be/ofuX6XUf2DY
Bronnen bij deze les
- Liu, F., Lu, X., Jin, T., Kang, M., & Zhang, H. (2025). Does ChatGPT simplify texts like expert teachers? Linguistic features of simplified texts. Reading and Writing. Advance online publication. https://doi.org/10.1007/s11145-025-10676-2 (opent in een nieuw tabblad)Teksten die ChatGPT vereenvoudigde verschilden op veel van de 17 onderzochte taalkenmerken (woordenschat, zinsbouw en samenhang) van teksten die ervaren docenten vereenvoudigden, al kwamen ze met gedetailleerdere prompts dichter bij elkaar, en dat is de reden om AI-materiaal op niveau altijd zelf op taalniveau te controleren.
- Lo, C. K., Huang, X., Cheung, H. W., Yee, T. L., Bai, S., Chen, G., & Tlili, A. (2026). Creating an AI-powered platform for generating modelling problems: A case study on direct variation in secondary school mathematics. Computers and Education: Artificial Intelligence, 11, Artikel 100640. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2026.100640 (opent in een nieuw tabblad)In deze casestudy leverden AI-gegenereerde modelleeropdrachten wiskunde leerwinst op bij 49 leerlingen, maar de 36 docenten die het materiaal beoordeelden zagen ook zwakke plekken zoals onrealistische data, waaruit de auteurs concluderen dat AI een co-ontwerper kan zijn die werk scheelt terwijl het professionele oordeel van de docent nodig blijft.