Hoofdstuk 8. Feedback, toetsing en beoordeling
Les 8.3 Toetsvragen maken en checken
Je maakt met AI toetsvragen op verschillende niveaus, en controleert ze op juistheid en dekking.
Lees het transcript
Hoi! Fijn dat je er weer bent. Een toets maken kost tijd. AI maakt er zo een. Maar toetst elke vraag wat jouw leerlingen moeten kunnen? In deze les maak je met AI toetsvragen op verschillende niveaus, en controleer je ze op juistheid en dekking.
Begin bij je leerdoelen. Wat moet een leerling kunnen: noemen, uitleggen of toepassen? Maak een toetsmatrijs: per vraag het leerdoel, een niveau van RTTI, en de punten. Een overzicht van 71 studies vond in door AI gemaakte meerkeuzevragen tot 45 procent fouten. Check dus elk antwoord, elke vraag en elk leerdoel. Jij kent je klas. Jij beslist welke vraag blijft.
Laten we het proberen in EduGPT. Daarvoor kies ik GLM in EduGPT Scaleway. Dat draait in Europa, en er wordt niets getraind met wat je invoert. Ik geef mijn leerdoelen voor groep 7, de stof uit de methode, en mijn matrijs. Ik noem ook de vier echte RTTI-labels. GLM gebruikt ze precies zo, met bij elke vraag het leerdoel en de punten. Ik check de sleutel bij de methode: verdampen, condenseren en neerslag. Samen acht punten. Dat klopt. Maar vraag 4 is bijna het voorbeeld uit de methode: zon, zee en regen. Voor mijn klas is dat T1, niet T2. Ik vraag om een echt nieuwe situatie. Nu gaat vraag 4 over druppeltjes op een koud glas limonade.
Wat werkte hier goed? GLM volgde mijn matrijs, en de antwoorden klopten met de methode. Omdat ik de stof en de labels zelf gaf, voegde het niets toe. Ik lees de toets alleen nog een keer zoals een leerling hem leest.
Nu ben jij aan de beurt. Kies een toets voor je klas, en maak je toetsmatrijs. Geef GLM je leerdoelen, de stof en de vier RTTI-labels, en vraag om een antwoordsleutel. Check juistheid, labels en dekking, en vraag om één gerichte aanpassing. Veel succes, en tot in de volgende les!
Probeer het in EduGPT
- Kies een toets voor je klas, bijvoorbeeld natuur in groep 6, 7 of 8, of biologie in de brugklas. Schrijf twee of drie leerdoelen op. Kies het werkwoord bewust, zoals noemen, uitleggen of herkennen.
- Maak je toetsmatrijs. Zet per vraag het leerdoel, het RTTI-label, het vraagtype en de punten. RTTI kent vier labels, R (reproductie), T1 (toepassen in een bekende situatie), T2 (toepassen in een nieuwe situatie) en I (inzicht).
- Open EduGPT en kies in de modelkeuze EduGPT - Scaleway met GLM. Dat draait in Europa, en er wordt niets getraind met wat je invoert. Geef alles in één bericht en vul de puntjes in. Geef de stof uit je methode zelf mee, en ook de vier RTTI-labels, dan voegt GLM niets toe.
Ik ben leerkracht van groep ... (of docent ... in klas ...). Ik maak een korte toets voor ... over ... . Mijn leerdoelen. De leerling: 1. ... 2. ... 3. ... De stof uit onze methode: ... . RTTI: R = reproductie (iets noemen wat je geleerd hebt), T1 = toepassen in een bekende situatie, T2 = toepassen in een nieuwe situatie, I = inzicht (uitleggen waarom). Mijn toetsmatrijs: vraag 1: leerdoel ..., R, open, ... punten; vraag 2: ... Maak de vragen in makkelijke taal voor groep ..., met antwoordsleutel. Noem bij elke vraag het leerdoel, het RTTI-label en de punten. Gebruik alleen deze stof en deze matrijs, en voeg niets toe.
- Lees elke vraag zoals een leerling hem leest, en check vier dingen.
- Juistheid. Klopt het antwoord in de sleutel met je methode?
- Dekking. Hoort bij elk leerdoel minstens één vraag? Kloppen de punten en het totaal?
- Hints. Verraadt de vraag het antwoord al, bijvoorbeeld omdat het woord uit het antwoord al in de vraag staat?
- Label. Is een T2-vraag echt nieuw voor jouw klas, of lijkt hij op een voorbeeld uit de methode (dan is het T1)?
- Zie je iets wat beter kan, vraag dan om één gerichte aanpassing.
Pas alleen vraag ... aan: ... . Houd het leerdoel, het label en de punten gelijk. De rest blijft gelijk. Geef alleen de nieuwe vraag ... met sleutel.
- Check de nieuwe vraag opnieuw, en laat een collega de toets lezen voordat je klas hem maakt. Jij kent je klas, jij beslist welke vraag blijft.
Tip. Zet de vragen daarna in je eigen toetsdocument, en lees ze daar nog een keer na zoals je studenten (of leerlingen) ze lezen.
Waar doe je deze opdracht?
Via je school of opleiding
Heb je EduGPT via je school of opleiding? Log in via de link die je daar hebt gekregen en kies EduGPT - Scaleway.
EduGPT voor je school
Wil je EduGPT met je team of je leerlingen gebruiken? Dan regelt je school het, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor je voorbereiding geen gegevens van leerlingen buiten die afspraken.
Geen toegang tot EduGPT?
Dan kun je de opdracht ook in je eigen AI-tool doen. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in EduGPT. Je mist bijvoorbeeld de Kritisch Denken Engine, die eerst vragen terugstelt in plaats van meteen het antwoord te geven.
Checkvragen
De checkvragen bij deze les volgen nog.
Reflectie
Je antwoord blijft op dit scherm en wordt nergens opgeslagen.
Verdieping
CivAI heeft dit verder uitgewerkt in de kennisclip Toetsing, leren en AI, van keuzes naar verantwoordelijkheid (opent in een nieuw tabblad).
Korte link youtu.be/3xEFuxAHAKY
Bronnen bij deze les
- Kıyak, Y. S., Kaya, A. B., & Emekli, E. (2026). Validity of AI-generated multiple-choice questions in medical education: A systematic review. Postgraduate Medical Journal. Advance online publication. https://doi.org/10.1093/postmj/qgag057 (opent in een nieuw tabblad)Deze review van 71 studies vond in door AI gemaakte meerkeuzevragen foutpercentages van minder dan 1 tot 45 procent naast grote tijdwinst, en concludeert dat taalmodellen bruikbaar zijn voor een eerste versie maar dat het bewijs nog geen onbewaakt gebruik in summatieve toetsen ondersteunt.
- Schmucker, R., & Moore, S. (2026). The impact of item-writing flaws on difficulty and discrimination in item response theory. Computers and Education: Artificial Intelligence, 11, Artikel 100632. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2026.100632 (opent in een nieuw tabblad)Bij 7.126 meerkeuzevragen in bètavakken hing het aantal constructiefouten (zoals ontkennende formuleringen of onaannemelijke afleiders) samen met de moeilijkheid en het onderscheidend vermogen van een vraag, zodat een checklist met zulke fouten een nuttige eerste controle is op door AI gemaakte vragen.