Hoofdstuk 7. Lesontwerp en lesmateriaal
Les 7.1 Een les ontwerpen met AI
Je ontwerpt met EduGPT een les met heldere doelen, en toetst die aan je eigen didactische criteria.
De video laadt pas als je op afspelen klikt. YouTube draait dan in de privacyvriendelijke modus.
Lees het transcript
Hoi! Fijn dat je er weer bent. Een les ontwerpen kost tijd: doelen, opbouw, werkvormen en een check. AI maakt in een minuut een compleet plan. Maar is het jouw les? In deze les ontwerp je met EduGPT een les met heldere doelen, en toets je die aan je eigen didactische criteria.
Begin bij je doelen: wat kunnen leerlingen straks, en hoe zie je dat? Koppel ze aan een kerndoel, en vraag dan pas een opbouw met tijden. Leg die naast je criteria: passen de doelen bij je vraag, en komt elk doel terug? Onderzoek laat zien: AI maakt bruikbare lesplannen, maar toets ze kritisch. Jij ontwerpt, AI denkt mee.
Laten we het proberen in EduGPT, met EduGPT Leerkracht. Ik vraag een rekenles voor groep 6: breuken op de getallenlijn. EduGPT Leerkracht stelt eerst goede vragen, en blijft dat doen. Voor het ontwerp kies ik GLM in EduGPT Scaleway, met SLO leerdoelen aan. Dat draait in Europa, en er wordt niets getraind met wat je invoert. GLM zoekt het kerndoel op bij SLO: kerndoel 26. Ik check het op de site van SLO, en de tekst klopt letterlijk. Mijn twee doelen staan er precies zo in, en de tijden tellen op tot 45 minuten. De exit ticket toetst elk doel apart, met een antwoordsleutel die klopt.
Wat werkte hier goed? GLM haalde het kerndoel bij SLO op, en niet uit zijn geheugen. En omdat ik mijn doelen en materiaal meegaf, paste het ontwerp meteen bij mijn klas. Ik check alleen nog of mijn school al met de nieuwe kerndoelen werkt.
Nu ben jij aan de beurt. Kies een les, en schrijf eerst drie eigen criteria op. Laat EduGPT een ontwerp maken, en toets het aan je criteria. Kerndoel en model kiezen: zie de opdracht onder deze video. Veel succes, en tot in de volgende les!
Probeer het in EduGPT
- Kies een les voor je klas, bijvoorbeeld een rekenles in groep 6 of een aardrijkskundeles in de brugklas. Schrijf eerst drie eigen didactische criteria op. Bijvoorbeeld de doelen zijn de doelen die ik vraag, elk doel komt terug in de exit ticket, en de tijden tellen op tot de lesduur.
- Open EduGPT, kies EduGPT - Leerkracht en beschrijf je les. EduGPT - Leerkracht stelt eerst vragen over je klas, de voorkennis en de materialen. Gebruik die vragen om je les scherp te krijgen, en schrijf je antwoorden op.
Ik ben leerkracht van ... Ontwerp een ...les van ... minuten over ... Begin met twee leerdoelen die ik kan toetsen, en geef dan de opbouw met tijden.
- Blijft EduGPT - Leerkracht vragen stellen, ga dan verder in een nieuw gesprek met GLM. Kies in de modelknop EduGPT - Scaleway en dan GLM (in het menu met een versienummer, nu GLM 5.2). Vink onder het invoerveld bij MCP Servers SLO leerdoelen aan (dat doe je per gesprek opnieuw). Zet je antwoorden op de vragen van Leerkracht in je vraag.
Ik ben leerkracht van ... Ontwerp een ...les van ... minuten over ... (wat de leerlingen al kennen, welke materialen er zijn). Zoek in SLO leerdoelen het kerndoel dat hierbij past en neem de tekst letterlijk over. Begin met twee leerdoelen die ik kan toetsen: ... en ... Zet de opbouw in een tabel met tijden. Beschrijf tot slot de exit ticket in woorden, één vraag per doel, met een antwoordsleutel.
- Controleer het kerndoel zelf bij SLO. Klik in het antwoord op de link (permalink) naar SLO en vergelijk de tekst. Werkt jouw school al met de nieuwe kerndoelen? Vraag dan om de nieuwe doelzin in plaats van het kerndoel uit 2006.
- Leg het plan naast je criteria. Zijn de doelen nog dezelfde als die je vroeg? Tellen de tijden op tot de lesduur? Toetst elke vraag in de exit ticket echt het doel, en klopt de antwoordsleutel? Check feiten in je eigen lesmethode of atlas. In onze test deelde GLM de klimaatzones alleen in op breedtegraad, waardoor Miami subtropisch heette. Op de klimaatkaart in de atlas is Miami tropisch.
- Stuur wat niet klopt terug.
Ik toets je plan aan mijn eigen criteria. Eén ... Twee ... Pas de doelen en de exit ticket aan, kort.
- Zet geen namen of gegevens van leerlingen in je vragen.
Tip. Wil je er een Word-bestand van, vink dan ook Documenten maken aan en vraag erom. Vraag de exit ticket in woorden en teken de getallenlijnen of kaarten zelf: lijnen en pijlen die AI in een Word-bestand tekent, staan vaak op de verkeerde plek.
Tip. Lesmateriaal zoek je met Edurep in hetzelfde menu. Open elk gevonden materiaal zelf. Is het voor jouw groep of klas, is het Nederlands of Vlaams, en kun je het gebruiken zonder account?
Waar doe je deze opdracht?
Via je school of opleiding
Heb je EduGPT via je school of opleiding? Log in via de link die je daar hebt gekregen en kies EduGPT - Leerkracht.
EduGPT voor je school
Wil je EduGPT met je team of je leerlingen gebruiken? Dan regelt je school het, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor je voorbereiding geen gegevens van leerlingen buiten die afspraken.
Geen toegang tot EduGPT?
Dan kun je de opdracht ook in je eigen AI-tool doen. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in EduGPT. Je mist bijvoorbeeld de Kritisch Denken Engine, die eerst vragen terugstelt in plaats van meteen het antwoord te geven.
Checkvragen
De checkvragen bij deze les volgen nog.
Reflectie
Je antwoord blijft op dit scherm en wordt nergens opgeslagen.
Verdieping
CivAI heeft dit verder uitgewerkt in de kennisclip Van idee naar complete Canvas-les in 5 tot 15 minuten (opent in een nieuw tabblad).
Korte link youtu.be/07mvtum7GOs
Bronnen bij deze les
- van den Berg, G., & du Plessis, E. (2023). ChatGPT and generative AI: Possibilities for its contribution to lesson planning, critical thinking and openness in teacher education. Education Sciences, 13(10), 998. https://doi.org/10.3390/educsci13100998 (opent in een nieuw tabblad)Deze kwalitatieve documentanalyse laat zien dat ChatGPT leraren en studenten in de lerarenopleiding bruikbare lesplannen kan leveren, maar dat je die kritisch moet toetsen op beperkingen en vooroordelen omdat de tool de leraar ondersteunt en niet vervangt, precies de stap waarin je je AI-les toetst aan je eigen didactische criteria.
- Dabbagh, N., & Fake, H. (2026). Generative AI (GenAI) as a mindtool that supports generative learning (GL). Computers and Education: Artificial Intelligence, 11, Artikel 100626. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2026.100626 (opent in een nieuw tabblad)Dit conceptuele artikel beschrijft hoe je GenAI in een lesontwerp inzet als denkgereedschap waarmee leerlingen zelf kennis ordenen, argumenten aanscherpen en verbanden leggen in plaats van het leerproces kort te sluiten, en geeft daarvoor een ontwerpkader voor generatieve leeractiviteiten.