Hoofdstuk 12. Jouw AI-aanpak
Les 12.5 Eindopdracht en certificaat
Je ontwerpt, gebruikt en verantwoordt een AI-werkwijze voor een echte taak uit je werk.

De video laadt pas als je op afspelen klikt. YouTube draait dan in de privacyvriendelijke modus.
Lees het transcript
Hoi! Fijn dat je er weer bent. Dit is de laatste les. Nu laat je zien hoe jij AI inzet bij een echte taak. Niet met een toets, maar met je eigen werk. In deze les ontwerp, gebruik en verantwoord je een AI-werkwijze voor een echte taak uit je werk.
De eindopdracht heeft drie stappen. Ontwerp. Kies een echte taak, en schrijf zelf je werkwijze, met wel AI, niet AI en je controle. Gebruik. Voer de taak uit, en houd bij wat AI precies deed. Verantwoord. Zet per suggestie wat AI voorstelde, wat jij besloot, en waarom. Zo ziet iedereen waar jouw oordeel zit. AI helpt, jij beslist.
Laten we het proberen in GovGPT, met GovGPT Medewerker. Mijn taak is een raadsinformatiebrief over de speeltuin in het verzonnen Heidevoort. In mijn verantwoording staat alleen dat ik AI gebruikte voor de opzet. GovGPT ziet dat ik de kern en de feiten zelf deed, maar mist nog wat ik met de uitvoer van AI heb gedaan. Ik maak het concreet. AI stelde vier alinea's voor. Ik nam er drie over, en schrapte de alinea die niet in het besluit stond. GovGPT vindt het verschil nu duidelijker zichtbaar. En het vraagt of ik voor lezers uitleg wat een omgevingsplan is. Een goede vraag, want de brief moet op B1.
En wat gaat er vaak mis? We schrijven alleen dat we AI hebben gebruikt. Dan ziet niemand wat van jou is. Eén controlepunt. GovGPT kent het collegebesluit niet. Check zelf of de termen en feiten echt in het besluit staan. Noem dus per suggestie wat AI voorstelde, wat jij besloot, en waarom.
Nu ben jij aan de beurt. Kies een echte taak, en doe de drie stappen, via de opdracht onder deze video. Doe daarna de nameting, dezelfde test als aan het begin. Zo zie je hoe je bent gegroeid. Hoe je het certificaat krijgt, lees je op de lespagina. Veel succes met jouw AI-aanpak, en tot ziens!
Probeer het in GovGPT
Dit is de eindopdracht van CivAI Academy voor de overheid. Je laat zien hoe jij AI inzet bij een echte taak, en wat van jou is en wat van AI.
Ontwerp. Kies een echte taak uit je werk, bijvoorbeeld een brief, een notitie, een antwoord aan een inwoner of de voorbereiding van een gesprek. Schrijf zelf, zonder AI, je werkwijze in drie delen.
- Wel AI. Waarvoor zet je AI in?
- Niet AI. Welk werk doe je zelf, welke gegevens deel je niet, en welke beslissing blijft bij jou of je organisatie?
- Controle. Hoe check je wat AI zegt, met welke bron of welke collega?
Gebruik. Voer de taak uit volgens je werkwijze, in GovGPT of in de toegestane AI-omgeving van je organisatie. Houd kort bij wat AI voorstelde en wat jij ermee deed. Gebruik geen persoonsgegevens.
Verantwoord. Schrijf per AI-suggestie op wat AI voorstelde, wat jij besloot en waarom.
Open GovGPT, kies GovGPT - Medewerker en vul de puntjes in.
Ik doe de eindopdracht van de AI-cursus. Mijn echte taak ... Mijn werkwijze. Wel AI ... Niet AI ... Controle ... Mijn verantwoording ... Is het verschil tussen mijn bijdrage en die van AI duidelijk? Wat mist er nog? Houd het kort. Geen tabel.
- Pas je verantwoording aan op wat GovGPT mist, en stuur hem terug. Doe minstens twee rondes.
AI stelde ... voor. Ik nam ... over en schrapte ..., want ... Is het verschil nu zichtbaar? Houd het kort. Geen tabel.
- Check de AI-regels van je organisatie. Moet je bijvoorbeeld de naam van de tool of de datum van gebruik vermelden?
- Nameting. Doe tot slot dezelfde test als aan het begin, in de AI Literacy Companion. Je ziet dan per onderdeel wat je hebt geleerd.
- Certificaat. Hoe je het certificaat van CivAI Academy krijgt, staat op deze lespagina.
Tip. In de test met het voorbeeld (een antwoordbrief op een Woo-verzoek) vond GovGPT het onderscheid al behoorlijk duidelijk, en vroeg het om meer: dat jij de brief inhoudelijk controleerde, dat de jurist toetste op de Woo, en dat AI geen stukken selecteerde of over openbaarmaking besliste. Een verantwoording als "ik heb AI gebruikt" laat niet zien wat van jou is.
Waar doe je deze opdracht?
In GovGPT via je organisatie
Werkt je organisatie met GovGPT? Log in via de link die je van je organisatie hebt gekregen en kies GovGPT - Medewerker. Weet je de link niet, vraag het dan aan je leidinggevende of de servicedesk.
GovGPT voor je organisatie
Nog geen GovGPT? Je organisatie kan GovGPT afnemen, met de privacyafspraken die daarbij horen. Gebruik voor deze opdracht geen gegevens van inwoners buiten die afspraken.
Geen GovGPT?
Dan kun je de opdracht doen in de AI-omgeving die je organisatie heeft toegestaan. We kunnen niet garanderen dat het daar net zo goed werkt als in GovGPT. Je mist bijvoorbeeld de rollen voor overheidswerk en het vaste blok met verificatiestappen onder elk antwoord. Gebruik geen consumententool voor je werk, dat sluit aan bij het overheidsbrede standpunt over generatieve AI.
Checkvragen
Reflectie
Je antwoord blijft alleen in deze browser. Voor je certificaat telt een antwoord van minstens 20 tekens. Zo bewaar je je voortgang.
Nameting en certificaat
Nameting
Doe als laatste stap dezelfde test als aan het begin, de uitgebreide test van de AI Literacy Companion. Zo zie je per onderdeel wat je hebt geleerd sinds de voormeting.
Start de nameting (opent in een nieuw tabblad)Wat hoort bij je eindopdracht
- Een echte taak uit je eigen werk.
- Je werkwijze in drie delen, wel AI, niet AI en je controle.
- Per AI-suggestie wat AI voorstelde, wat jij besloot en waarom.
- Minstens twee rondes feedback in GovGPT of in de toegestane AI-omgeving van je organisatie.
- De checkvragen van deze les, allemaal goed beantwoord.
Het certificaat
Met deze route haal je niveau Gevorderd. Op het certificaat staan je naam, de titel van de reeks, het niveau en je route, de datum, een unieke code en de zin "ondersteunt aantoonbare maatregelen AI-geletterdheid (art. 4)". Zo kan je organisatie laten zien welke maatregel je hebt gevolgd. Je eindopdracht telt ook voor je Basis-certificaat.
Deze site heeft geen account en bewaart niets op een server. Je voortgang staat in je eigen browser. Heb je in je route alle checkvragen goed, alle reflecties ingevuld en je eindopdracht gedaan, dan maak je je certificaat zelf aan op de pagina Mijn voortgang. Je hoeft daarvoor niet in GovGPT te hebben geoefend. Bewaar je voortgang ook als bestand, dan raak je niets kwijt.
Bronnen bij deze les
- Carolus, A., Koch, M. J., Straka, S., Latoschik, M. E., & Wienrich, C. (2023). MAILS - Meta AI literacy scale: Development and testing of an AI literacy questionnaire based on well-founded competency models and psychological change- and meta-competencies. Computers in Human Behavior: Artificial Humans, 1(2), Artikel 100014. https://doi.org/10.1016/j.chbah.2023.100014 (opent in een nieuw tabblad)De MAILS is ontwikkeld en gevalideerd bij volwassenen en meet naast kennis en vaardigheden ook zelfmanagement rond AI. Daarmee is het een passende voor- en nameting voor overheidsmedewerkers, en levert het een concrete onderbouwing van de maatregelen voor AI-geletterdheid die een organisatie neemt.
- Cosgrove, J., & Cachia, R. (2025). DigComp 3.0: European digital competence framework (5e editie). Publicatiebureau van de Europese Unie. https://doi.org/10.2760/0001149 (opent in een nieuw tabblad)De vijfde editie van het Europese raamwerk voor digitale competenties van burgers voegt nieuwe leeruitkomsten toe en verweeft AI-competentie, inclusief generatieve AI, systematisch door alle competentiegebieden. Het geeft de eindopdracht een Europees ijkpunt dat niet alleen voor het onderwijs maar voor iedere werkende geldt.
- Pinski, M., & Benlian, A. (2024). AI literacy for users: A comprehensive review and future research directions of learning methods, components, and effects. Computers in Human Behavior: Artificial Humans, 2(1), Artikel 100062. https://doi.org/10.1016/j.chbah.2024.100062 (opent in een nieuw tabblad)Deze review van 68 studies ordent AI-geletterdheid van gebruikers in leermethoden, onderdelen en effecten, en beschrijft het als het vermogen om AI doelgericht, efficiënt en ethisch te gebruiken. Een eindopdracht waarin je een werkwijze ontwerpt, gebruikt en verantwoordt, raakt precies die drie kanten.
In de bronnenclip Bronnen bij hoofdstuk 12 licht Pascal toe waar de lessen van dit hoofdstuk op steunen.